Zmiany w Czyste Powietrze 2026 - nowe zasady dotacji
Spis treści
Treść artykułu opisuje aktualne zasady programu obowiązujące od lipca 2026 r. po przeprowadzeniu konsultacji społecznych (ponad 1 300 zgłoszonych uwag) i ogłoszeniu przez NFOŚiGW pakietu zmian.
Program Czyste Powietrze w 2026 roku działa według zaktualizowanych zasad. NFOŚiGW wprowadził pakiet zmian które ułatwiają dostęp do dofinansowania szerszej grupie właścicieli domów – w tym nowym nabywcom nieruchomości, osobom z częściowo ocieplonymi budynkami i korzystającym z prefinansowania. Poniżej opisujemy aktualne warunki programu i informujemy o rozwiązaniach wciąż w przygotowaniu.
1. Wymóg własności nieruchomości
Aby złożyć wniosek o dofinansowanie, właściciel domu musi zasadniczo posiadać nieruchomość przez minimum 3 lata. Od 20 lipca 2026 r. rozszerzono jednak katalog wyjątków od tej zasady, co w praktyce skraca wymagany okres dla części wnioskodawców.
- Wystarczy 1 rok – jeśli nabyłeś min. 50% udziałów w nieruchomości w drodze zakupu (np. na rynku wtórnym) lub w drodze darowizny bądź umowy dożywocia – ale tylko od rodziców, dziadków lub innych wstępnych.
- Wymóg nie obowiązuje wcale – jeśli nieruchomość nabyłeś w drodze spadku lub zasiedzenia.
Poza tymi wyjątkami zasada 3 lat obowiązuje na wszystkich trzech poziomach dofinansowania (podstawowy, podwyższony, najwyższy).
2. Kwoty dotacji na ocieplenie i stolarkę
Limity kosztów kwalifikowanych na poszczególne prace termomodernizacyjne zostały podwyższone o około 10 procent w stosunku do poprzednich stawek. Dotyczy to:
- ocieplenia przegród zewnętrznych (ścian, stropu, podłogi)
- wymiany stolarki okiennej
- wymiany drzwi zewnętrznych
- wymiany bram garażowych
Limit dotacji na samą termomodernizację (ocieplenie, stolarka) pozostał bez zmian i wynosi maksymalnie 33 200 zł (poziom podstawowy), 58 100 zł (poziom podwyższony) lub 83 000 zł (poziom najwyższy) — rosną tylko stawki jednostkowe za poszczególne prace, nie te sumy. To osobny limit od maksymalnej dotacji na całe przedsięwzięcie łącznie z wymianą źródła ciepła, która przy pełnym zakresie prac i najwyższym progu może sięgnąć nawet 170 100 zł. Skorzystaj z kalkulatora dotacji, aby wyliczyć aktualną kwotę dla swojego przypadku.
3. Prefinansowanie – zaliczka dla wykonawcy
Beneficjenci korzystający z prefinansowania (zaliczki wypłacanej bezpośrednio na konto wykonawcy przed zakończeniem prac) mają do dyspozycji 180 dni na realizację inwestycji od daty wypłaty zaliczki. Wcześniej obowiązywał termin 120 dni.
Dodatkowa zmiana: wniosek o prefinansowanie można teraz złożyć z konta indywidualnego przy wszystkich poziomach dofinansowania, w tym przy poziomie najwyższym – wcześniej tę opcję mieli wyłącznie operatorzy gminni.
Szczegóły mechanizmu prefinansowania i aktualne warunki opisujemy w artykule: Prefinansowanie Czyste Powietrze – zaliczka dla wykonawcy.
4. Odłączenie starego źródła ciepła
Jednym z warunków rozliczenia dotacji jest trwałe odłączenie wymienianego kotła lub pieca. Potwierdzenia tej czynności mogą teraz dokonywać nie tylko osoby z uprawnieniami kominiarskimi, ale również osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane. Zmiana zwiększa liczbę podmiotów które mogą formalnie potwierdzić wykonanie prac i usprawnia rozliczenie wniosku.
5. Zakres termomodernizacji
Aktualne zasady programu wymagają spełnienia dwóch kryteriów technicznych jednocześnie:
- redukcja wskaźnika energii użytkowej EU o minimum 40% względem stanu przed modernizacją
- osiągnięcie wartości EU poniżej 140 kWh/(m²·rok) po zakończeniu prac
NFOŚiGW pracuje nad uproszczeniem tych wymagań – planowane jest dopuszczenie termomodernizacji o mniejszym zakresie przy równoczesnej wymianie źródła ciepła. Termin wdrożenia tej zmiany nie został jeszcze potwierdzony.
Więcej o wymaganiach technicznych i roli audytu energetycznego w ich potwierdzeniu przeczytasz w artykule: Audyt energetyczny – co to jest i jak przebiega?
6. Bon na audyt energetyczny
Audyt energetyczny jest obowiązkowym warunkiem złożenia wniosku – bez niego nie można przystąpić do programu. Jego koszt wynosi od 1200 do 2000 zł netto i jest kosztem kwalifikowanym – zwracanym z dotacji.
NFOŚiGW planuje wprowadzenie bonu na audyt energetyczny w wysokości 1200 zł netto dla beneficjentów z najwyższego poziomu dofinansowania. Bon byłby wypłacany przez gminę-operatora przed złożeniem wniosku, eliminując konieczność wykładania własnych pieniędzy. Trwają konsultacje z gminami dotyczące szczegółów wdrożenia – termin nie jest jeszcze potwierdzony.
7. Lista zaufanych wykonawców i umowy trójstronne
NFOŚiGW planuje uruchomienie listy rekomendowanych wykonawców, która ma ułatwić wybór firmy do realizacji inwestycji. Lista będzie miała charakter rekomendacyjny – korzystanie z niej nie będzie obowiązkowe. Trwają prace nad kryteriami wpisu i modelem prawnym funkcjonowania listy. Termin wdrożenia nie jest potwierdzony.
W przygotowaniu są również umowy trójstronne między beneficjentem, wykonawcą i WFOŚiGW, które mają wprowadzić bezpośrednią odpowiedzialność prawną wykonawcy wobec funduszu.
Więcej o sytuacji rynkowej wykonawców i o tym jak sprawdzić firmę bez oficjalnej listy przeczytasz w artykule: Lista zaufanych wykonawców – dlaczego jej nie ma i czym zastąpić?
8. Ogrzewanie elektryczne a program Czyste Powietrze
Po zakończeniu 2026 roku program nie będzie już wspierał ogrzewania elektrycznego innego niż pompy ciepła. Kluczowa jest data wystawienia faktury zaliczkowej – musi przypadać w 2026 r. jeśli chcesz skorzystać z dotacji na ten rodzaj ogrzewania. Pompy ciepła pozostają w pełni dofinansowane bez ograniczeń czasowych.
Podsumowanie aktualnych zasad
- ✅ Wymóg własności nieruchomości: zasada 3 lat, z nowymi wyjątkami – 1 rok (zakup, darowizna/dożywocie od wstępnych) lub brak wymogu (spadek, zasiedzenie)
- ✅ Kwoty dotacji na ocieplenie i stolarkę: wyższe o ok. 10%
- ✅ Czas realizacji przy prefinansowaniu: 180 dni (poprzednio 120 dni)
- ✅ Odłączenie kotła: mogą potwierdzić też osoby z uprawnieniami budowlanymi
- ⏳ Bon na audyt 1200 zł netto – w przygotowaniu, trwają konsultacje z gminami
- ⏳ Lista zaufanych wykonawców i umowy trójstronne – w przygotowaniu, bez potwierdzonego terminu
- ⏳ Mniejszy zakres termomodernizacji – planowane, bez potwierdzonego terminu
- 🔴 Ogrzewanie elektryczne inne niż pompy ciepła: dofinansowane tylko do końca 2026 r.
Sprawdź etapy realizacji programu, skorzystaj z kalkulatora dotacji i rozważ premię termomodernizacyjną jako uzupełnienie dotacji. Pełny opis zasad programu znajdziesz w artykule: Jak uzyskać dotację Czyste Powietrze – kompletny przewodnik.